Onderwijs Begrijpen

Gezonde ogen in de klas

Leer kinderen in groep 1 t/m 5 gezonde kijkgewoonten aan met het gratis lespakket Gezonde ogen in de klas van het Oogfonds.

Steeds meer kinderen krijgen moeite met veraf kijken. Dit heet bijziendheid of myopie. Bijziendheid begint vaak op jonge leeftijd en kan tijdens de groei toenemen. Veel dichtbij kijken en weinig buiten zijn, spelen een belangrijke rol in het ontstaan van bijziendheid en de toename ervan.

Kinderen kijken op school veel dichtbij: bij lezen, schrijven, schoolwerk en werken op een tablet of laptop. Juist daarom kunnen leerkrachten veel betekenen. Met het gratis lespakket “Gezonde ogen in de klas” breng je kinderen op een speelse manier de 20-20-2-regel bij.

Bijziendheid heeft gevolgen voor later

Bijziendheid lijkt misschien onschuldig, omdat een kind met een bril of contactlenzen weer scherp kan zien. Maar daarmee is de bijziendheid zelf niet weg. Als kinderogen te lang doorgroeien ontstaat bijziendheid. Hoe langer de oogbol, vaak hoe sterker de bril en hoe hoger het risico op oogaandoeningen later in het leven.

Nederlands onderzoek laat zien dat ongeveer 56% van de mensen die rond 2000 zijn geboren bijziend is. Het aantal mensen met ernstige bijziendheid steeg in dezelfde periode van 2% naar 7% (bron: BMJ Public Health). Door deze toename lopen meer mensen risico op slechtziendheid later in het leven.

Preventie begint niet pas bij de oogarts, maar ook thuis, in de klas en op het schoolplein.

De 20-20-2-regel in de klas

Illustratie: Oogje legt de 20-20-2 regel uitGelukkig kunnen we iets doen tegen bijziendheid. Gebruik de 20-20-2-regel:

  • na 20 minuten dichtbij kijken
  • 20 seconden in de verte kijken
  • minimaal twee uur per dag naar buiten

Deze simpele maar effectieve leefstijlregel helpt bijziendheid voorkomen en de toename ervan beperken. Ook wanneer een kind erfelijk belast is.

Voor kinderen is herhaling belangrijk. Als de regel terugkomt in de klas, wordt gezond kijkgedrag steeds normaler. Denk aan even in de verte kijken na een werkblok, buiten spelen in de pauze of een timer gebruiken tijdens dichtbij werken.

Elke buitenpauze telt. En elk moment waarop kinderen hun ogen rust geven, helpt.

Leerkrachten maken het verschil

Kinderen brengen een groot deel van hun dag op school door. Door pauzes, daglicht en gezonde kijkgewoonten onderdeel te maken van de schooldag, bereik je ook kinderen voor wie buitenspelen thuis minder vanzelfsprekend is.

Een kleinschalige verkenning onder leerkrachten en pabostudenten laat zien dat de 20-20-2-regel nog niet vanzelfsprekend is in de klas. Meer dan 90% van de ondervraagden gaf aan de regel nooit actief toe te passen, terwijl 74% dit wel zou willen doen (bron: studentenonderzoek optometrie, 2026).

Daarom is een praktisch belangrijk. Het maakt de regel zichtbaar, herhaalbaar en makkelijk om direct mee te starten.

Aan de slag met gezonde ogen in de klas

Met het gratis lespakket van het Oogfonds maak je ooggezondheid op een leuke en leerzame manier bespreekbaar in groep 1 tot en met 5. Het pakket helpt je om bijziendheid en de 20-20-2-regel eenvoudig uit te leggen en toe te passen in de klas.

In het lespakket vind je onder andere:

  • een handleiding voor leerkrachten;
  • uitleg over bijziendheid en de 20-20-2-regel;
  • opdrachten en spelactiviteiten;
  • praatplaten voor in de klas;
  • een timer om pauzes bij dichtbij kijken te stimuleren.

Wil je nog meer doen? Bekijk dan ook de extra schoolmaterialen in onze webshop. Gebruik kortingscode OOGSCHOOL100 en betaal geen verzendkosten.

20-20-2 in de klas!

In deze reportage van RTV Drenthe is er aandacht voor bijziendheid en de 20-20-2 regel. Orthoptist Manon Benjamins legt uit wat het is en hoe je bijziendheid kunt beperken of voorkomen. Ook verteld Sander Henkens, docent op vrije school de Stroeten, hoe zij de 20-20-2 regel integreren bij hen op school. Dankzij deze aanpak krijgen kinderen op jonge leeftijd al handvatten voor een gezonde omgang met schermtijd en hun zicht.

BrightEyes: oogzorg naar de klas

Het Oogfonds zet zich actief in om bijziendheid bij kinderen vroeg te herkennen en zoveel mogelijk te helpen voorkomen. Daarom werkt het Oogfonds de komende drie jaar aan BrightEyes: een project voor preventie, voorlichting en vroege signalering van bijziendheid bij kinderen. Dit project is mogelijk gemaakt door de Postcode Loterij.

In 2026 starten de eerste pilots. Vanaf 2027 willen we met mobiele meetbussen langs basisscholen gaan om oogmetingen uit te voeren en voorlichting te geven aan kinderen, ouders en leerkrachten. Zo kan bijziendheid eerder worden herkend en kunnen kinderen op tijd de juiste adviezen krijgen.

Wil je op de hoogte blijven van BrightEyes of heb je interesse in een bezoek aan jouw school? Stuur ons dan gerust een mail via info@oogfonds.nl.

Gezonde kijkgewoonten beginnen in de klas

Als leerkracht kun je kinderen iets meegeven waar ze hun hele leven profijt van hebben: gezonde kijkgewoonten. Met jouw hulp leren kinderen al jong waarom buiten zijn, pauzes nemen en goed omgaan met schermen belangrijk zijn voor hun ogen.

Samen zorgen we voor een heldere toekomst.