Bekijken Oogziekte

Macula-oedeem

Lees wat macula-oedeem is, hoe het ontstaat en welke behandelingen er zijn.

Op deze pagina:

Macula-oedeem is een ophoping van vocht in de gele vlek (macula), het centrale deel van het netvlies waarmee je scherp ziet. Door het vocht zwelt de macula op, waardoor het zicht minder scherp wordt.

Wat gebeurt er bij macula-oedeem?

De macula bevat lichtgevoelige cellen waarmee je details ziet, leest en gezichten herkent. Bij macula-oedeem lekken kleine bloedvaatjes vocht in of onder de macula. Hierdoor zwelt de macula op en raken de lichtgevoelige cellen uit hun normale positie. Daardoor worden lichtprikkels minder goed verwerkt en neemt het centrale zicht af. Blijft de zwelling lang bestaan, dan kunnen de lichtgevoelige cellen blijvend beschadigd raken.

Verschillende vormen van macula-oedeem

Er zijn verschillende vormen van macula-oedeem, afhankelijk van de oorzaak.

Cystoïd macula-oedeem (CME)

Bij deze vorm hoopt vocht zich op in kleine met vocht gevulde holtes (cysten) in de macula. Dit is een vorm van macula-oedeem die veel voorkomt. CME kan ontstaan als gevolg van een staaroperatie (het Irvine-Gass-syndroom), bij een oogontsteking of na een andere oogoperatie.

Diabetisch macula-oedeem (DME)

Macula-oedeem kan ook ontstaan als gevolg van diabetes. Door beschadiging van de kleine bloedvaatjes in het netvlies lekt vocht naar de macula. Lees hierover meer op onze pagina over diabetische retinopathie.

Klachten en risicofactoren

Symptomen van macula-oedeem

Macula-oedeem veroorzaakt vooral klachten van het centrale zien.

Veelvoorkomende klachten zijn:

  • wazig centraal zien
  • vervormd zien
  • kleuren minder helder zien
  • moeite met lezen of gezichten herkennen
  • een donkere of grijze vlek in het midden van het beeld

De klachten ontstaan meestal geleidelijk, maar kunnen ook binnen enkele dagen ontstaan, bijvoorbeeld na een oogoperatie.

Wie loopt risico?

Macula-oedeem ontstaat meestal als gevolg van een andere oogaandoening of na een behandeling van het oog. Soms ontstaat het door een andere netvliesaandoening of is de oorzaak niet direct duidelijk.

Na een staaroperatie

Na een staaroperatie kan een ontstekingsreactie ontstaan waardoor vocht zich ophoopt in de macula. Dit wordt ook wel het Irvine-Gass-syndroom genoemd en is een veelvoorkomende oorzaak van cystoïd macula-oedeem.

Bij een oogontsteking

Bij een oogontsteking, zoals uveïtis, kan de ontsteking ervoor zorgen dat de bloedvaatjes in de macula gaan lekken. Hierdoor hoopt vocht zich op in de gele vlek.

Bij diabetes

Mensen met diabetes kunnen diabetisch macula-oedeem ontwikkelen doordat de bloedvaatjes in het netvlies beschadigd raken.

Na een oogtrombose

Ook na een afsluiting van een ader in het netvlies (retinale vene-occlusie) kan vocht in de macula ontstaan.

Macula-oedeem ontstaat meestal als gevolg van een andere oogaandoening of na een behandeling van het oog.

Door jouw donaties maken wij het verschil

Omdat iedereen wil blijven zien waar hij of zij van houdt, werkt het Oogfonds aan een toekomst waarin niemand meer slechtziend of blind wordt.

Doneer nu Hart Steun met tijd Pijl rechts

Diagnose en behandeling

Diagnose stellen

Vermoedt een optometrist tijdens een oogonderzoek dat er sprake is van macula-oedeem? Dan kan hij of zij je doorverwijzen naar een oogarts voor verder onderzoek.

De oogarts onderzoekt de macula met een OCT-scan (Optical Coherence Tomography). Met dit onderzoek worden dwarsdoorsneden van het netvlies gemaakt, waardoor zelfs kleine hoeveelheden vocht zichtbaar zijn.

Daarnaast onderzoekt de oogarts de gezichtsscherpte en bekijkt hij of zij het netvlies. Soms wordt ook een fluoresceïneangiografie gedaan. Hierbij wordt contrastvloeistof in een ader van de arm gespoten om lekkende bloedvaatjes zichtbaar te maken.

Behandeling van macula-oedeem

De behandeling hangt af van de oorzaak van het macula-oedeem.

Soms zijn ontstekingsremmende oogdruppels voldoende. In andere gevallen zijn injecties in het oog of een behandeling van de onderliggende aandoening nodig. De oogarts bespreekt welke behandeling in jouw situatie het meest geschikt is.

Het doel van de behandeling is om het vocht in de macula te verminderen en verdere schade aan het netvlies zoveel mogelijk te voorkomen.

Wat kun je zelf doen?

Merk je dat je centrale zicht waziger wordt of dat rechte lijnen krom lijken? Neem dan contact op met een huisarts of optometrist. Zij kunnen je zo nodig doorverwijzen naar een oogarts.

Heb je kort geleden een staaroperatie gehad en merk je dat je zicht na een eerste verbetering weer slechter wordt? Neem dan contact op met je behandelend oogarts.

Heb je diabetes? Zorg dan voor een goede instelling van je bloedsuiker en laat regelmatig je ogen controleren. Zo kunnen afwijkingen aan het netvlies en de macula vroeg worden opgespoord.

Leven met een oogziekte

Lees de persoonlijke verhalen van patiënten en hun naasten.

Portret van Marjon, die leeft met maculadegeneratie.
Verhaal

Met maculadegeneratie maakt Marjon er het beste van

Marjon kreeg relatief jong leeftijdsgebonden maculadegeneratie en zoekt, net als haar vader, praktische manieren om met minder zicht te leven.

Lees het verhaal Pijl rechts
Annelies heeft maculadegeneratie en neemt langzaam afscheid van haar zicht
Verhaal

Door maculadegeneratie nam Annelies afscheid van een leven met zicht

Annelies verloor in korte tijd een groot deel van haar zicht door maculadegeneratie. Haar wereld stond plotseling op zijn kop.

Lees het verhaal Pijl rechts

Onderzoek

Wetenschappelijk onderzoek

Lopend
Amsterdam UMC

Proteomic Profiling of Predictive Biomarkers and Pathways in Anti-VEGF Therapy for DME

Kunnen meetbare stoffen in het oog voorspellen welke patiënten met diabetisch macula-oedeem (DME) goed reageren op anti-VEGF-behandeling? Dit onderzoek brengt eiwitten en andere biomarkers in kaart om behandelingen beter af te stemmen op de individuele patiënt en onnodige injecties te voorkomen.
Bekijk het onderzoek Pijl rechts

Help je mee zicht redden?

Elke donatie maakt een verschil in het leven van mensen met oogaandoeningen.

Doneer nu Hart Steun met tijd Pijl rechts