Glaucoom

Glaucoom is een ziekte van het oog waarbij schade aan de zenuwvezels en de oogzenuw ontstaat. Zonder behandeling kan dit leiden tot ernstige slechtziendheid of blindheid. De oogzenuw vervoert signalen van het netvlies naar de hersenen. In de hersenen worden deze signalen omgezet in beelden. Raakt de oogzenuw beschadigd, dan kunnen er delen van het gezichtsveld wegvallen. Dat verlies kan geleidelijk toenemen en is blijvend.

Glaucoom komt veel voor. Vaak weten mensen zelf niet dat ze glaucoom hebben. De aandoening ontstaat meestal langzaam en geeft in het begin weinig tot geen klachten.In 2024 waren er ruim 400.000 mensen met glaucoom bekend bij de huisarts (Bron: Nivel).

Wat ziet u bij glaucoom?

Glaucoom tast het gezichtsveld aan, meestal beginnend aan de randen. Daardoor merkt u zelf vaak lange tijd niets. Wilt u zien wat glaucoom kan doen met uw zicht? Gebruik onze glaucoom-simulator.
Simulator: glaucoom

Hoe wordt glaucoom ontdekt?

Het zou ideaal zijn als iedereen boven de 40 jaar standaard op glaucoom zou worden onderzocht. In de praktijk is dat lastig. Met alleen het meten van de oogdruk worden namelijk niet alle gevallen van glaucoom opgespoord. Bij glaucoom spelen meer factoren een rol dan alleen de oogdruk.

Daarom kijkt de oogarts niet alleen naar de oogdruk, maar ook naar de oogzenuw. Hij beoordeelt de oogzenuw door in het oog te kijken (spiegelen) en met behulp van een OCT-scan, een speciale scan van de oogzenuw en zenuwvezellaag. Zo nodig wordt ook een gezichtsveldonderzoek gedaan.

Als uit deze onderzoeken blijkt dat er sprake is van (een verdenking op) glaucoom, bespreekt de oogarts samen met de patiënt of en hoe behandeling nodig is.

Verhoogde oogdruk

Een belangrijke risicofactor voor glaucoom is een verhoogde oogdruk. Een oogdruk tussen 11 en 21 mm Hg wordt meestal als normaal beschouwd. Is de oogdruk hoger dan normaal, zonder dat er schade aan de oogzenuw is, dan spreekt men van oculaire hypertensie.
Een verhoogde oogdruk speelt naar schatting bij 60 tot 70 procent van de mensen met glaucoom een rol. Toch krijgt niet iedereen met een verhoogde oogdruk glaucoom. Andersom kan glaucoom ook ontstaan bij een normale oogdruk.

Symptomen glaucoom

Glaucoom kan langzaam ontstaan, maar ook heel plotseling. In dat laatste geval heeft u heftige symptomen. Maar meestal wordt uw gezichtsveld stukje bij beetje kleiner. Het kan soms jaren duren voordat u merkt dat u slechter ziet. Dat maakt het ook zo’n verraderlijke oogziekte.

Soorten

Er zijn veel soorten glaucoom. Ze worden vaak ingedeeld in drie groepen. Bij openkamerhoekglaucoom is de oogdruk vaak verhoogd, maar dat hoeft niet altijd. Bij geslotenkamerhoekglaucoom is de oogdruk meestal sterk verhoogd, vooral tijdens een aanval. Daarnaast bestaat er normaal-oogdrukglaucoom, waarbij glaucoom optreedt ondanks een normale oogdruk.

Behandeling

Glaucoom is te behandelen. Wel is het belangrijk dat de behandeling tijdig wordt gestart. Schade die eenmaal aan de oogzenuw is ontstaan, kan namelijk niet meer worden hersteld. De behandeling kan er alleen voor zorgen dat verdere beschadiging van de oogzenuw wordt voorkomen of vertraagd. Op dit moment richt de behandeling zich vaak nog op het verlagen van de oogdruk. Want ook als de oogdruk níet verhoogd is, maakt verlaging ervan vaak wel verschil voor de oogzenuw.
Lees verder

Neuroprotectie bij glaucoom

Volgens een groeiende groep onderzoekers is glaucoom eigenlijk geen oogziekte, maar een hersenziekte. De aandoening wordt immers veroorzaakt door schade aan de oogzenuw, en dat is een hersenzenuw. Daarom richt veel onderzoek zich nu op de vraag hoe je de oogzenuwen kunt beschermen.

Onderzoek maakt het verschil

Glaucoom is een belangrijke oorzaak van blindheid. In Nederland hebben op dit moment naar schatting meer dan 400.000 mensen deze oogaandoening. Daarmee is het van groot belang dat het Oogfonds glaucoomonderzoek mogelijk maakt.